Các trường hợp phải hủy thầu mà các nhà thầu cần chú ý

1. Điều kiện hủy thầu là gì?

Theo Điều 17 Luật đấu thầu 2013 quy định các trường hợp hủy thầu như sau:

Điều 17. Các trường hợp hủy thầu

1. Tất cả hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất không đáp ứng được các yêu cầu của hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu.

2. Thay đổi mục tiêu, phạm vi đầu tư đã ghi trong hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu.

3. Hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu không tuân thủ quy định của pháp luật về đấu thầu hoặc quy định khác của pháp luật có liên quan dẫn đến nhà thầu, nhà đầu tư được lựa chọn không đáp ứng yêu cầu để thực hiện gói thầu, dự án.

4. Có bằng chứng về việc đưa, nhận, môi giới hối lộ, thông thầu, gian lận, lợi dụng chức vụ, quyền hạn để can thiệp trái pháp luật vào hoạt động đấu thầu dẫn đến làm sai lệch kết quả lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư.

Qua quy định trên, chúng ta có thể thấy rõ các trường hợp được phép hủy thầu, mỗi trường hợp đều liên quan đến chủ thể thực hiện trong một tình huống cụ thể. 

2. Nếu đấu thầu thực sự bị hủy bỏ thì một cuộc đấu thầu mới có thể được thực hiện trong những trường hợp nào? 

2.1. Trường hợp hủy thầu vì “tất cả hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất không phù hợp với yêu cầu, hồ sơ mời thầu” là trường hợp phổ biến thường gặp trong thực tế. Trường hợp này một phần có thể do nguyên nhân khách quan như không có nhà thầu tham gia hoặc nhà thầu tham gia nhưng không phản hồi vì lý do nào đó, nhưng cũng có thể do nguyên nhân chủ quan từ phía bên mời thầu đã đưa ra những điều kiện mà các nhà thầu không đáp ứng được.

Trước thực trạng này, bên mua cũng cần xem kỹ hồ sơ mời thầu, dự toán gói thầu để đảm bảo đáp ứng yêu cầu với dự toán phù hợp nhất cho gói thầu. Trong trường hợp phát hiện vướng mắc, nhà thầu cũng nên thực hiện quyền kiến ​​nghị để làm rõ hồ sơ mời thầu, tránh tình trạng trượt thầu. 

2.2 Việc hủy thầu do “thay đổi mục tiêu, phạm vi đầu tư và các hồ sơ yêu cầu trong hồ sơ mời thầu” là tương đối hiếm, nhưng không phải là không có, đây là trường hợp bất khả kháng mà bên mời thầu không thể lường trước được. Trong trường hợp này, nhà thầu sẽ không được hoàn trả chi phí tham gia. Trong thực tế ứng dụng, rất ít nhà thầu / nhà đầu tư có thể tùy ý sử dụng lý do này, vì nếu mục tiêu và phạm vi thay đổi sẽ ảnh hưởng đến nhiều thủ tục phải thay đổi, thậm chí dự án đầu tư có thể đã được phê duyệt.

2.3. Trường hợp thứ ba là trách nhiệm của đơn vị phát hành hồ sơ mời thầu và đơn vị soát xét hồ sơ mời thầu, trường hợp này phải hủy thầu và các bên liên quan phải bồi thường thiệt hại cho nhà thầu (nếu có) trong trường hợp trường hợp khiếu nại (tất nhiên, với điều kiện, thiệt hại này được chứng minh). 

2.4. Trường hợp hủy thầu cuối cùng khá phức tạp vì cần phải có “chứng cứ” để tiến hành hủy thầu. Phần lớn những gì chúng ta thấy có "dấu hiệu" thông đồng hoặc gian lận rõ ràng, nhưng có một khoảng cách giữa các dấu hiệu và bằng chứng. Thường chỉ có thể thu được bằng chứng nếu cơ quan điều tra vào cuộc để xác định bằng chứng rõ ràng, vì trong quá trình đấu thầu, các bên bị ràng buộc bởi các yếu tố như bảo mật và hạn chế tiếp cận thông tin. Luật sư đấu thầu cũng dễ dàng “vạch mặt” gian lận bằng cách làm rõ và làm theo một vài bước trên các tài liệu giống như hồ sơ của nhà thầu.

Qua bài viết trên, chúng ta thấy rằng không đơn giản để có thể hủy được một gói thầu đã và đang diễn ra, vì vậy ngay từ khâu lập hồ sơ mời thầu, nhà thầu cần lưu ý đặt ra các yêu cầu trong hồ sơ mời thầu, và nhà thầu cũng cần tuân thủ các Quy định của pháp luật, để không rơi vào tình trạng bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu do vi phạm. 

Chúng tôi cũng đã gặp nhiều trường hợp hủy thầu hóc búa trong quá trình tham gia hỗ trợ tư vấn. Mọi thắc mắc bạn có thể liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ bằng cách gọi đến hotline 0904634288. Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã quan tâm và ủng hộ!